Ρεμπέτικο, Τάγκο, Μπλουζ, Φάντο, Φλαμέγκο Βίοι παράλληλοι!

tangorebetiko

Τι σχέση έχει το αργεντίνικο τάνγκο με το ρεμπέτικο; Θα μπορούσαν ποτέ να συνομιλήσουν μουσικά η Αθήνα και η Σμύρνη με το Μπουένος Άιρες; Υπάρχουν άλλα παρόμοια είδη όπου ο πόνος τραγουδιέται και χορεύεται;

Η Μικρασιατική καταστροφή και ο ξεριζωμός του Ελληνισμού από τις πατρογονικές  του εστίες έφεραν μάζες προσφύγων στην ηπειρωτική Ελλάδα που συσσωρεύτηκαν σε διάφορα σημεία της Ελλάδας – πολλοί από αυτούς γύρω από το λιμάνι του Πειραιά – όπως και η μετανάστευση από διάφορες χώρες της Ευρώπης έφερε μάζες ανθρώπων, που αναζητούσαν μια καλύτερη τύχη προς τα λιμάνια του ποταμού Λα Πλάτα, με κύριο αποδέκτη το Μπουένος Αϊρες. Γύρω  από το δύο λιμάνια – του Πειραιά και του Μπουένος Αϊρες – δημιουργήθηκαν λαϊκές συνοικίες, που στην δεκαετία 1922 ? 1933 – αν και σε απόσταση χιλιάδων χιλιομέτρων μεταξύ τους ? παρουσίαζαν σαν περιβάλλοντα πάρα πολλά κοινά χαρακτηριστικά. Μέσα από το αρχικό χάος, άρχισαν να δημιουργούνται στις καινούργιες πατρίδες του Πειραιά και του Μπουένος Αϊρες δύο νέες κοινωνίες και μαζί δύο νέα είδη μουσικής, που έμελλαν να γίνουν οι κορμοί  των εθνικών τους μουσικών.: Το Ρεμπέτικο κάτω από την μουσική παράδοση της Σμύρνης ? εξού και «Σμυρναίικο Ρεμπέτικο» – και το Tango, έχοντας μάλιστα κι ένα κοινό μουσικό όργανο: Το μικρό διατονικό οργανέτο, που στο Σμυρναίικο Ρεμπέτικο ονομάζεται «αρμόνικα» και στο Tango «μπαντονεόν» Στις λαϊκές συνοικίες- τόσο στις ελληνικές προσφυγικές συνοικίες όσο και στις λαϊκές συνοικίες (Arrabal) του Μπουένος Αϊρες, η ζωή χαρακτηρίζεται από την φτώχεια, τον συνεχή αγώνα για το ψωμί, την ανασφάλεια, την καταπίεση και την κοινωνική απαξίωση του περιθωρίου. Με τους ανθρώπους του μόχθου συνυπάρχουν και άνθρωποι μονίμως μπλεγμένοι με ναρκωτικά, στοιχήματα, φόνους και πορνεία, που μπαινόβγαιναν στις φυλακές και σφράγισαν με την παρουσία τους τα τραγούδια της εποχής. Φιγούρες, όπως ο μάγκας, ο κουτσαβάκης, ο νταής, ο ωραίος και ο νταβατζής  έχουν το απολύτως αντίστοιχό τους στο περιβάλλον και στην αργκό του Μπουένος Αϊρες: Taura, Compadrito, Compadron, Guapo και Cafiolo.

Παρόμοια είδη μουσικής αναπτύχθηκαν σε πολλά μέρη του κόσμου, όπου υπήρχαν κατατρεγμένοι, απαξιωμένοι κοινωνικά, πρόσφυγες που νοσταλγούσαν την πατρίδα τους, άνθρωποι που έψαχναν διέξοδο μέσα από την μουσική.

Μπορούμε να συναντήσουμε λοιπόν συγγενικά στοιχεία στα  αμερικάνικα blues που  είναι το κλάμα της ψυχής των νέγρων.

¨κλέβουμε¨ από την βικιπαίδεια : Γεννήθηκε στο δέλτα του βόρειου Μισισίπι μετά από τον αμερικανικό εμφύλιο πόλεμο. Επηρεασμένο από τις αφρικανικές ρίζες του, μπαλάντες και ρυθμικούς χορούς, (τα τζαμπ απ), εξελίχθηκε σταδιακά σε μουσική για έναν τραγουδιστή, που δημιουργούσε διάλογο ανάμεσα στη φωνή και την κιθάρα του, τραγουδώντας έναν στίχο και απαντώντας οργανικά…

ή στο μελαγχολικό πορτογαλικό φάντο  που όπως διαβάζουμε είναι μια μουσική που έχει σχέση με την πορτογαλική λέξη saudade, μια από τις δυσκολότερες λέξεις προς μετάφραση: είναι ένα είδος προσμονής, αλλά κι ένα μείγμα νοσταλγίας, λύπης, πόνου, ευτυχίας και αγάπης. Κάποιοι λάτρεις της μουσικής φάντο ισχυρίζονται ότι οι ρίζες της είναι ένα μείγμα της μουσικής των σκλάβων της Αφρικής με την παραδοσιακή μουσική των Πορτογάλων ναυτών και αραβικές επιρροές.

Από την άλλη Το φλαμένκο αναδύθηκε από τα κατώτερα κοινωνικά επίπεδα της Ανδαλουσίας κι έτσι του εξέλιπε το καλλιτεχνικό κύρος των μορφών τέχνης που αναπτύσσονταν και ήταν δημοφιλή εκείνη την περίοδο στη μεσαία και ανώτερη κοινωνική τάξη. Τα τραγούδια τους είναι κυρίως αυτοσχεδιασμοί που αποτυπώνουν τις διάφορες δυσκολίες που πέρασε ο λαός τους κατά τη διάρκεια των αιώνων. Βασικό στοιχείο της καλλιτεχνικής του μορφής αποτέλεσαν οι Τσιγγάνοι της Ισπανίας, των οποίων η παράδοση ήταν προφορική, συνεπώς τα παραδοσιακά τους τραγούδια περνούσαν από γενιά σε γενιά μέσω των μουσικών τους ερμηνειών στην τοπική κοινότητα. Γενικά το φλαμένκο δημιουργήθηκε από τη μοναδική συνύπαρξη και μείξη της αραβικής, ανδαλουσιανής, σεφαρδιτικής και τσιγγάνικης κουλτούρας στην περιοχή της Ανδαλουσίας.

Και συνοψίζοντας να πόυμε ότι   τα ρεμπέτικα,  τα τάγκο, τα blues, τα , fado και τα  flamenco είναι τα πέντε μουσικά είδη που  έχουν χαρακτηριστικά που δεν έχει κανένα άλλο μουσικό είδος στον κόσμο.

1. Ξεκίνησαν και δημιουργήθηκαν από περιφρονημένους, φτωχούς, κυνηγημένους και παντελώς αμόρφωτους (εννοείται ακαδημαϊκώς αμόρφωτους, γιατί κατά τα άλλα ?), και κάποιες φορές παράνομους, ανθρώπους. Επιπρόσθετα, τα μπλουζ από μαύρους?

2. Πρόκειται για πανέμορφα τραγούδια, μακρόβια, μάλιστα με χρόνο ζωής μέχρι σήμερα και, ως φαίνεται, έπεται συνέχεια ανθηρά.

3. Από τραγούδια της ντροπής και του κυνηγητού, έγιναν εθνικές μουσικές οι οποίες σάρωσαν όλες τις άλλες λαϊκές μουσικές.

4. Και τα πέντε είδη έχουν ήδη ταξιδέψει σ? όλον τον κόσμο και έχουν γίνει παγκόσμια, με πρώτα τα μπλουζ, τα τάνγκο και τα φλαμέγκο. Τα ρεμπέτικα και τα φάντο ακολουθούν ?καταϊδρωμένα, αφού και από τις οικείες μικρές χώρες τους δεν προβλήθηκαν τόσο. Ό,τι έγινε γι? αυτά, το έκαναν αποκλειστικά ιδιώτες. Οι ?επίσημοι (λέμε τώρα και καμιά ανοησία) ήταν παντελώς άσχετοι και ανυποψίαστοι με το θέμα.

 

Πήγές :

e-orfeas.gr    : Σμύρνη – Μπουένος Άιρες | Σμυρναίϊκο ρεμπέτικο και τάνγκο: Bίοι παράλληλοι

Βικιπαίδεια

Cretapress

24grammata.com

ΚΑΛΟ ΚΑΛΟΚΑΙΡΙ ΜΕ ΚΑΛΕΣ ΜΟΥΣΙΚΕΣ!

 

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνσή σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *